
„Rekordowe” – tak o wynikach systemu kaucyjnego w Polsce mówi Ministerstwo Klimatu i Środowiska.
Oficjalna rocznica systemu kaucyjnego za nami, nieoficjalna – jeszcze przed. Paradoks bardzo łatwo wytłumaczyć. Teoretycznie oddawanie butelek i puszek, pozwalające odzyskać kaucję, ruszyło 1 października 2025 r. Tyle iż wówczas bardzo mało opakowań było objętych logo kaucji i choćby nie we wszystkich dużych sieciach zdążono postawić automaty. Pełnoprawna rocznica tak naprawdę przypadnie 1 stycznia 2027 r., bo od tego momentu zbiórka ruszyła pełną parą.
Wspominam o tym nie przez przypadek. W ten sposób można pokazać skalę i sukces systemu kaucyjnego, który – podkreślmy – tak naprawdę nie ma jeszcze roku. Tymczasem według najnowszych danych Ministerstwa Klimatu i Środowiska oddano już 5,6 mld mld butelek i puszek. Dla porównania, na koniec września było to 5 mld, a w sierpniu – 3,2 mld. Tempo ciągle jest zawrotne.
Resort zwraca uwagę, iż w całej Polsce działa ponad 64 tys. punktów zwrotu, z czego 24 tys. to punkty z automatami kaucyjnymi. Właśnie dzięki maszyn odbywa się 90 proc. zwrotów.
Butelkomatów przybywa
W sierpniu ministerstwo informowało, iż w Polsce jest 17,5 tys. punktów wyposażonych w automaty kaucyjne. W ciągu kilku miesięcy dostawiono więc przeszło 6 tys. maszyn.
Jak podkreśla Ministerstwo Klimatu i Środowiska, to zasługa również tego, iż automaty wychodzą poza sklepy. Według najnowszych danych poza jednostkami handlowymi działa już blisko 1200 punktów zbierania opakowań.
Na znaczenie gminnych punktów zbiórki uwagę zwracał niedawno Piotr Gęśla, dyrektor zarządzający Envipco Polska.
W punktach publicznych znaczenie ma również sposób odzyskania pieniędzy. Możliwość przekazania kaucji bezpośrednio na kartę płatniczą pozwala zakończyć zwrot bez dodatkowej wizyty w kasie sklepu i wymiany wydruku. Takie rozwiązanie jest już stosowane w pozasklepowych urządzeniach w Polsce. Czas zaksięgowania środków zależy od obsługi płatności, jednak sam proces nie wymaga realizowania bonu w placówce handlowej. Gminna sieć punktów może służyć także aktywizacji mieszkańców i wspieraniu lokalnych inicjatyw. W Szwecji użytkownicy automatów mogą przekazywać wartość kaucji organizacjom społecznym lub na cele dobroczynne. Podobne mechanizmy, uzgodnione z operatorem, mogą łączyć zbiórkę opakowań z działalnością szkół, klubów sportowych i organizacji lokalnych. Dzięki temu infrastruktura zwrotu wspiera również edukację i współpracę społeczną – komentował.
Przykładem było Mielno, gdzie pięć recyklomatów zainstalowanych w przestrzeni publicznej zebrało w ciągu dwóch miesięcy ponad 200 tys. opakowań, czyli około trzech ton materiału.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska podkreśla również, iż istotną rolę w rozwoju sieci odgrywają małe, lokalne sklepy
Mimo iż wymóg prawny dotyczy tylko placówek powyżej 200 m kw., to już 31,5 tys. mniejszych punktów handlowych włączyło się do zbiórki dobrowolnie. Placówki te stanowią w tej chwili 49 proc. wszystkich punktów zwrotu w kraju.
Automaty dostawiają też duże sieci, aby w ten sposób rozładować kolejki. Opakowania coraz częściej przyjmuje nie jedna maszyna, a dwie. Oczekiwaliśmy tego od samego początku, ale nie wszystko można mieć od razu, więc lepiej późno niż wcale. Sklepy nie mają zresztą wyjścia, bo jak wynikało z niedawnego badania kaucja.pl, 61 proc. użytkowników systemu kaucyjnego deklarowało, iż przynajmniej raz uwzględniło go przy wyborze miejsca zakupów, a 57 proc. zrobiło dodatkowe zakupy przy okazji zwrotu.
– Z perspektywy sklepu ważne jest to, iż klient przychodzący z pustymi opakowaniami podejmuje również decyzje zakupowe. Wygodny zwrot daje mu kolejny powód, żeby wybrać właśnie ten sklep. jeżeli jednak na miejscu zastaje pełny automat albo nie wie, jak odebrać pieniądze, ta część wizyty może zaważyć na ocenie całych zakupów. Dlatego obsługę zwrotów trzeba traktować jako część obsługi klienta. Obejmuje ona także pomoc wtedy, gdy automat nie przyjmuje opakowania, i sprawne rozliczenie kaucji – komentuje Piotr Okurowski, prezes zarządu Kaucja.pl.
System kaucyjny wchodzi w oczekiwaną fazę – oswojenia
Emocje ciągle jeszcze są, ale powoli wszyscy przyzwyczajają się do nowej rzeczywistości. A trzeba przy tym pamiętać, iż przez cały czas nie mówimy o pełnym roku działania.
Podczas 4. Seminarium Kaucyjnego Anna Sobolak, posłanka na Sejm RP, stwierdziła, iż „ambitnym celem systemu jest osiągnięcie 77 proc. poziomu selektywnej zbiórki na koniec roku”. Oznaczałoby to ok. 7 mld zebranych opakowań. Jeszcze trochę brakuje, ale tak naprawdę – nie aż tak dużo.
Zdjęcie główne: TannySolt / Shutterstock



![Polska na mapie lotniczej. Sprawdź swoją wiedzę o lotniskach [QUIZ]](https://i.iplsc.com/-/000GUTZ0PKQYL62R-C461.jpg)












