MacBook przestanie odpalać masę aplikacji. Wciąż jest szansa na ratunek

Rosetta 2 trafia na śmietnik historii, a Maki przestaną odpalać stare programy. Sprawdź już teraz, czy korzystasz z aplikacji, które przestaną działać. Masz rok, by wybłagać u deweloperów aktualizację – lub znaleźć zamienniki.

Apple w 2020 r. wywrócił cały swój ekosystem do góry nogami. Komputery z rodziny Mac, w których przez lata montowane były chipy Intela oparte o architekturę x86, dostały autorskie procesory firmy z Cupertino z rodziny Apple Silicon zbudowane na wzór tych z iPhone’ów i iPadów wykorzystujących od lat ARM. Dało to sprzętom, na których instalowany jest macOS, prawdziwego kopa – zwłaszcza jeżeli chodzi o stosunek zapewnianej przez nie mocy obliczeniowej w stosunku do poboru prądu.

Przejście na nową architekturę w komputerach wiązało się z wyzwaniami, zwłaszcza w zakresie kompatybilności softu. Stare apki pisane z myślą o chipach Intela musiały być w locie „tłumaczone”. Aby to osiągnąć, powstała Rosetta 2, czyli mechanizm translatujący – czy to zawczasu, czy to w locie – instrukcje x86 kierowane w stronę procesora ARM, co odbywało się w tle. Z tym jednak koniec. Apple w tym roku odciął pępowinę, a w kolejnym przyłoży poduszkę.

Rosetta 2 zniknie wraz z premierą macOS 28. Co teraz?

Przez ostatnie sześć lat apki pisane na komputery Mac z procesorami Intela były obsługiwane dzięki wspomnianemu mechanizmowi Rosetta 2. Ten był doinstalowywany, gdy tylko otwieraliśmy pierwszy program tego typu na komputerze z procesorem z rodziny Apple M. W tym okresie wielu deweloperów zdecydowało się jednak przepisać swój soft, a lwią większość oprogramowania, które jest aktywnie rozwijane, zmodyfikowano tak, aby działało na chipach Apple Silicon natywnie.

Problem w tym, iż nie dotyczy to wszystkich aplikacji będących w użyciu, a te, które zostały przez ich twórców porzucone, aktualizacji już nigdy nie dostaną. Zaprezentowany podczas WWDC 2026 system operacyjny macOS 27 Golden Gate, czyli pierwszy, którego zgodnie z planem nie zainstalujemy na żadnym Maku z procesorem Intela, jest też ostatnim wydaniem, w którym działa Rosetta 2. Za rok pojawi się macOS 28, który aplikacji pisanych z myślą o chipach x86 nie obsłuży wcale.

Jeśli ktoś korzysta z oprogramowania, które nie istnieje w wersji natywnej na procesory Apple’a o architekturze ARM, za rok stanie przed dylematem, czy robić aktualizację do macOS 28. Uaktualnienie nie jest w końcu obowiązkowe, no ale prawdopodobnie przyniesie ono masę nowych funkcji – podobnie będzie w przypadku następnych wydań w kolejnych latach. Pozostanie na macOS 27 nie jest bynajmniej rozwiązaniem przyszłościowym. Tylko czy będzie to realnym problemem?

Jak sprawdzić, które apki nie działają natywnie na chipach Apple M?

W internecie są strony www, które agregują informacje o kompatybilności aplikacji z procesorami Apple’a, ale posiadacze Maków mogą sami łatwo sprawdzić, czy przez cały czas korzystają z programów pisanych z myślą o chipach Intela. W tym celu należy wejść do menu Ustawienia | Ogólne | Informacje, odszukać opcję Raport systemowy i ją kliknąć. W nowym okienku po lewej jest sekcja Aplikacje, gdzie zawarta jest lista wszystkich programów, jakie są zainstalowane na komputerze.

Przy każdej z pozycji możemy sprawdzić, w jakim trybie się ona uruchamia, a tabelę możemy posortować tak, aby zgrupować ze sobą apki różnego typu, w tym pisane z myślą o chipach ARM („układ scalony Apple”), zgodne z oboma architekturami (Uniwersalne), jak i te pisane z myślą o procesorach x86 (Intel). W moim przypadku jedynym programem, który po aktualizacji do macOS 28 przestałby działać, jest polskie GOG Galaxy do pobierania gier z GOG-a.

Z tego powodu nie trzęsę portkami przed przyszłym rokiem, ale w przypadku wielu osób na liście mogą pojawić się z dopiskiem Intel najważniejsze dla nich programy. Te w systemie macOS 27 Golden Gate będą jeszcze działać, ale za rok po aktualizacji macOS 28 przestaną. Na szczęście rok to sporo czasu w to, by… poprosić deweloperów o to, by przygotowali na czas stosowaną aktualizację. Im więcej osób to zrobi, tym większa szansa, iż programiści poświęcą na to czas.

Oczywiście w niektórych przypadkach może się okazać, iż twórcy systemu nie będą zainteresowani przygotowaniem uaktualnienia – a do tego może się zdarzyć, iż korzystamy z softu, który został już porzucony. Wtedy nie pozostaje nic innego niż znaleźć dla takowego rodzynka zamiennik lub zdecydować się na to, by w przyszłości aktualizacji nie robić. jeżeli zaś dla kogoś żadne z tych rozwiązań nie jest akceptowalne, to będzie mieć spory problem.

A dlaczego w ogóle Apple pozbywa się Rosetty?

Translacja instrukcji x86 tak, by rozumiały je procesory Apple M oparte o architekturę ARM, to coś więcej niż parę linijek kodu. Aby to osiągnąć, Apple musiał projektować swoje procesory w określony sposób. Firma najwyraźniej dojrzała jednak do tego, aby całkowicie odciąć się od procesorów Intela. prawdopodobnie rezygnuje z kompatybilności wstecznej ze starymi apkami, aby ułatwić sobie projektowanie chipów z rodziny Apple Silicon w przyszłości.

Translacja instrukcji ma przy tym negatywny wpływ zarówno na wydajność komputera, jak i pobór energii, a w obu tych obszarach Apple chciałby w świecie komputerów brylować. Skoro zaś większość systemu dostępna jest już natywnie na chipy Apple Silicon, to firma stwierdziła, iż może sobie pozwolić na tak gruntowną zmianę – choćby kosztem tego, iż będzie wiele osób, którym brak mechanizmu Rosetta 2 w macOS 28 będzie doskwierać.

Czytaj inne nasze teksty poświęcone nowościom z WWDC 2026:

• Nie dla Polaka kiełbasa z AI. Dzięki, Apple
• Maca obsłużysz dotykiem. Wyciągnij z szafy iPada
• Apple wreszcie naprawia ekranową wtopę na Makach. Długo czekałem

Warto też dodać, iż to nie pierwszy raz, gdy Apple wykonuje podobny ruch. Dwie dekady temu firma przeszła w końcu z procesorów PowerPC na… te produkowane przez Intela. Wtedy powstała pierwsza wersja Rosetty, aby z perspektywy użytkowników ówczesna zmiana architektury była możliwie jak najmniej problematyczna, a ta po kilku latach zniknęła z kolejnych wersji systemu na komputery Mac. Teraz, po przejściu z chipów x86 na ARM, historia się powtarza.