Fabryczne programy w Windows 11 często bywają toporne i obdarte z podstawowych funkcji. choćby po latach aktualizacji systemowy Eksplorator potrafi zamulić, a narzędzia do pracy wymuszają wykupienie drogich subskrypcji. Da się to jednak obejść bez wydawania ani złotówki.
Zapomnijcie o Eksploratorze plików
Eksplorator plików w Windows 11 wygląda nowocześnie, ale jego działanie pozostawia wiele do życzenia. W tej sytuacji z pomocą przychodzi program Files – pobierz za darmo.
Files zainstalowany na Windows 11. | Źródło: mat. wł. (zrzut ekranu)Wygląda świetnie, a pod maską kryje konkretne narzędzia do pracy. Dostajesz tu tryb dwupanelowy, za pomocą którego przerzucanie dokumentów między katalogami przestaje być udręką. Zamiast budować piętrowe labirynty folderów, możesz oznaczać pliki kolorowymi etykietami. Do tego dochodzi płynna obsługa popularnych dysków w chmurze.
Jeszcze gorzej w systemie Microsoftu wypada wbudowana wyszukiwarka. Indeksuje ona całą zawartość plików, przez co potrafi przydusić komputer, a wyników szukasz dłużej niż kluczy do mieszkania. Everything od Voidtools podchodzi do tematu z głową – skupia się wyłącznie na nazwach plików oraz folderów. Efekt? Wpisujesz pierwszą sylabę, a lista trafień pojawia się na ekranie natychmiastowo.
Wyszukiwarka Everything. | Źródło: mat. wł. (zrzut ekranu)Wiele programów z Windows 11 ma spore braki w funkcjach
Systemowe Narzędzie Wycinanie nadaje się w zasadzie tylko do tego, żeby złapać fragment ekranu i zapisać go na pulpicie. jeżeli robisz to częściej, zainstaluj ShareX.
Ekran startowy ShareX. | Źródło: mat. wł. (zrzut ekranu)Ten program może przechwycić całą przewijaną stronę internetową, pozwala od razu dorysować strzałki czy notatki, a na koniec sam wysyła obrazek na wybrany serwer, skraca link i wrzuca go do schowka. Oszczędzasz mnóstwo klikania i nie zaśmiecasz dysku tymczasowymi plikami.
ShareX to rozbudowane narzędzie do zrzutów ekranu. | Źródło: mat. wł. (zrzut ekranu)Podobnie sprawa wygląda z Notatnikiem. Choć Microsoft dodał mu karty, to wciąż zabawka, która dławi się przy większych plikach tekstowych. Notepad++ to od lat rynkowy standard dla programistów, ale przyda się każdemu, kto czasem zagląda w pliki konfiguracyjne. Obsługuje karty, błyskawicznie otwiera gigantyczne dokumenty, podświetla składnię dziesiątek języków programowania i oferuje zaawansowane wyszukiwanie oraz zamianę tekstu. Możesz też rozbudować go wtyczkami lub zautomatyzować powtarzalne czynności dzięki makr.
Notepad++. | Źródło: mat. wł. (zrzut ekranu)A co, jeżeli musisz nagrać głos albo zmontować prosty materiał audio? Rejestrator dźwięku w Windows 11 nie oferuje żadnej edycji pliku. Tutaj wchodzi Audacity – darmowy, otwartoźródłowy program typu DAW (Digital Audio Workstation), czyli pełnoprawna cyfrowa stacja robocza do obróbki dźwięku. Możesz w nim ciąć i miksować wiele ścieżek naraz, wycinać szumy z tła pod podcast czy wywiad, a choćby zgrać i odświeżyć stare kasety magnetofonowe.
Nie musisz płacić za pakiet Office i Adobe
Na koniec zostawiłem oprogramowanie, które uwolni Cię od modeli subskrypcyjnych – wielu z Was już je pewnie zna. Zamiast płacić abonament za Microsoft 365, wrzucacie na dysk LibreOffice.
W wariancie Writer dostajecie wszystko, czego potrzeba do pracy z tekstem: pełne formatowanie stron, obsługę grafik z podpisami, licznik słów, sprawdzanie pisowni, szablony, porównywanie dokumentów, a choćby weryfikator dostępności. Z kolei Calc spokojnie zastąpi Excela przy ogarnianiu domowego budżetu – bez problemu przefiltrujecie nim wyciągi bankowe powyżej zera i podliczycie dochody klasyczną funkcją SUM.
Jeszcze więcej pieniędzy zostanie w waszej kieszeni, gdy odpuścicie sobie Adobe Acrobat na rzecz PDFGear. To darmowy edytor pozbawiony irytujących paywalli i ciągłego żebrania o kartę kredytową. Pozwala zmieniać istniejący tekst w dokumentach, nanosić uwagi, łączyć i dzielić pliki, wypełniać formularze oraz konwertować formaty.
Kombajn do obsługi plików PDF. | Źródło: mat. wł. (zrzut ekranu)Jest tu też technologia OCR wyciągająca tekst ze skanów oraz wbudowane funkcje AI, które podsumują długi dokument albo odpowiedzą na pytania dotyczące jego treści.
Paint? Wybierz Affinity i rób więcej
Systemowy Paint dostaje cykliczne usprawnienia, ale jego możliwości są przez cały czas mocno ograniczone. Świetną i bardzo zaawansowaną alternatywą jest pakiet Affinity dostępny za darmo od października 2025 roku. Po przejęciu przez Canva, udostępniono nową wersję programu, łączącą wcześniej osobne aplikacje Affinity Photo, Affinity Designer i Affinity Publisher w jednym środowisku.
Affinity to program graficzny, który łączy w jednej aplikacji narzędzia do projektowania grafiki wektorowej, edycji zdjęć oraz przygotowywania publikacji i materiałów do druku. Dzięki temu użytkownik nie musi przełączać się między kilkoma osobnymi programami, aby stworzyć projekt, poprawić fotografię, a następnie przygotować gotowy materiał do publikacji.
Affinity dla systemu WindowsAplikacja została podzielona na trzy główne obszary robocze. Vector Studio służy do tworzenia ilustracji, logotypów, ikon, elementów identyfikacji wizualnej oraz innych projektów opartych na grafice wektorowej. Pixel Studio oferuje narzędzia do zaawansowanej obróbki zdjęć, retuszu, pracy na warstwach i tworzenia cyfrowych kompozycji. Z kolei Layout Studio pozwala projektować wielostronicowe dokumenty, magazyny, broszury i materiały reklamowe.
Program oferuje również rozbudowany system zarządzania warstwami i edycję niedestrukcyjną. Oznacza to, iż można eksperymentować z kolejnymi zmianami, modyfikować ich kolejność lub usuwać wybrane operacje bez naruszania oryginalnego materiału. Affinity obsługuje także popularne formaty plików, w tym PSD, AI, IDML i DWG, zachowując strukturę oraz warstwy importowanych projektów.
Affinity jest dostępny bezpłatnie dla użytkowników indywidualnych na Windows i macOS, a także w wersji na iPada. Do korzystania z aplikacji wystarczy bezpłatne konto Canva. Osobny abonament jest wymagany dopiero wtedy, gdy użytkownik chce korzystać z dodatkowych narzędzi AI Canvy zintegrowanych z Affinity.
Znacie więcej ciekawych i darmowych alternatyw? Koniecznie podzielcie się swoim „work flow” w komentarzach.
Źródło: oprac. wł. / Zdj. otwierające: Unsplash (@mojolnews)

3 godzin temu







